آشنایی با انواع کوره آجرپزی به همراه اجزای آن

مراحل ساخت آجر دستی در داخل کوره آجر پزی قدیمی

آجرهای دستی طبق مراحل زیر در داخل کوره های آجرپزی سنتی ساخته می شوند:

1. آماده کردن گِل
2. قالب‌گیری گِل
3. خشک کردن قالب گِلی در آفتاب
4. انبار کردن قالب گِلی خشک شده جهت کامل خشک شدن
5. بردن قالب ها به داخل کوره آجرپزی قدیمی
6. پخت در دمای 950 درجه سانتی‌گراد

اجزا داخل کوره آجرپزی سنتی و ساز و کار آن

ساخت کوره های آجرپزی سنتی به دست کارگران انجام شده است. این کوره ها از اتاق‌های به هم پیوسته‌ای تشکیل شده اند که دیواره های آن ها به کاهگل آغشته می باشد؛ کاهگل 2 مزیت دارد:

1. اول اینکه مقاومت زیادی در برابر گرما دارد و از هدر رفت آن جلوگیری می کند؛
2. مورد دوم این است که موادی مثل سیمان و… نمی توانند در برابر حرارت از خود مقاومت نشان دهند.

سوخت کوره‌ های آجرپزی قدیمی توسط گاز طبیعی تأمین می‌شود. حرارت از طریق مشعل‌هایی که روی سقف کوره هستند به سوراخ هایی می‌رسد، که به شکل قائم تا محل خشت‌ها ادامه دارند. تونل‌های پیوسته ای نیز در داخل دیواره ها و کف کوره آجزپزی سنتی قرار دارند، که کار هواکش را انجام می دهند.

کار در کوره آجرپزی قدیمی به چه صورت است؟

کار در کوره آجرپزی قطعا یکی از سخت ترین مشاغلی است که وجود دارد. کارگران در کوره آجر پزی مجبور هستند زمانی که هوا هنوز گرگ و میش است در محل کار حاضر شده و تا زمانی که گرمای آفتاب زیاد شود کار خود را ادامه دهند.
در واقع دمای کوره آجرپزی آنقدر زیاد است که با وجود گرمای آفتاب نمی توان به کار ادامه داد. در این محیط کاری گرد و غبار و ریزگردهای بسیاری نیز وجود دارد. اما با این وجود بسیاری از کارگران همچنان در این حوزه و با حداقل حقوق مشغول به کار هستند.

انواع کوره های آجرپزی مدرن به چه صورت است؟

امروزه با توجه به انواع مختلف آجرها و پیشرفته تر شدن صنایع، کوره های آجر پزی نیز با توجه به نوع و کیفیت آجر دارای انواع مختلفی است. در لیست زیر این کوره ها معرفی و در ادامه به بررسی آنها پرداخته شده است:

• کوره تنوره ای 

کوره آجرپزی تنوره‌ای یکی از روش‌های سنتی و قدیمی در تولید آجر است که در بسیاری از مناطق ایران و دیگر کشورها با تاریخچه‌ای طولانی شناخته می‌شود. این نوع کوره به شکل تنوره‌ای و معمولاً به صورت عمودی ساخته می‌شود و ضمن استفاده از مصالح محلی، کارایی بالایی در تولید آجرهای باکیفیت از خود نشان می‌دهد. در این کوره، مخلوطی از خاک رس و آب به‌عنوان ماده اولیه استفاده می‌شود که پس از شکل‌گیری به شکل آجر، در کوره قرار می‌گیرد. در فرآیند پخت، حرارت تولیدی ناشی از سوختن چوب یا سایر سوخت‌های فسیلی به دماهای بالا می‌رسد که باعث استحکام و ماندگاری آجرها می‌گردد.

• کوره آجرپزی تونلی

کوره تونلی نوعی از کوره آجر پزی هستندکه ساز و کاری مدرن تر و پیشرفته تری دارند. کوره‌های تونلی نیز که یکی از نوآورانه‌ترین شیوه‌ها در تولید آجر به شمار می‌آیند، به دلیل داشتن سیستم‌های گرمایشی پیشرفته و امکان تولید انبوه آجر در دماهای بالا، در کارخانجات بزرگ متداول‌اند.
در این کوره ها انرژی بسیار کمی به هدر می رود. در این تونل مرکز اصلی گرما، دیوارهای درونی تونل هستند که واگن آجر با رسیدن به این مرحله پخته می شود. برای آشنایی بیشتر با مشخصات این کوره ها و آجرهایی که در آن ها پخت می شوند.

• کوره هوفمان

کوره هوفمان یا هوفمن، یک نوع کوره صنعتی است که به‌خصوص در صنعت آجرسازی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این کوره به نام مخترع آلمانی آن، فریدریش هوفمن، نام‌گذاری شده و از اوایل قرن نوزدهم میلادی به کار گرفته شده است.
طراحی این کوره به‌گونه‌ای است که فرآیند پخت آجرها به‌صورت مداوم و با کارایی بالا انجام می‌شود. کوره هوفمن از دو بخش اصلی تشکیل شده است: یک بخش متحرک برای ورود مواد اولیه و یک بخش ثابت برای خروج آجرهای پخته‌شده. این کوره با استفاده از حرارت مستقیم و توزیع یکنواخت گرما، کیفیت آجرهای تولیدی را به‌طرز قابل توجهی افزایش می‌دهد و به همین دلیل در بسیاری از کشورها به‌عنوان یک تکنولوژی پیشرفته در تولید آجر شناخته می‌شود. همچنین، مصرف بهینه سوخت و کاهش آلودگی‌های زیست‌محیطی از دیگر مزایای این سیستم محسوب می‌شود.

صنعت آجرپزی مسیری طولانی را از کوره‌های دستی با خشت‌های سنتی تا کوره‌های پیشرفته تونلی و هوفمان پیموده است. اگرچه کوره‌های سنتی بخشی از هویت تاریخی و معماری اصیل ایران محسوب می‌شوند، اما امروزه تکنولوژی‌های مدرن با افزایش بهره‌وری، کاهش مصرف انرژی و تولید آجرهایی با کیفیت و مقاومت بالاتر، جایگاه ویژه‌ای در صنعت ساخت‌وساز پیدا کرده‌اند. انتخاب میان آجر سنتی با حس‌وحال نوستالژیک و آجرهای مدرن و صنعتی، بسته به نوع پروژه و نیاز شما متفاوت خواهد بود.
برای کسب اطلاعات بیشتر، دریافت مشاوره تخصصی و مشاهده انواع محصولات باکیفیت، می‌توانید به وب‌سایت «آجر آنلاین» مراجعه کرده و با اطمینان خاطر، بهترین گزینه را برای بنای خود انتخاب کنید.

سوالات متداول از انواع کوره های آجر پزی

❓ نحوه ساخت کوره آجرپزی سنتی به چه صورت است؟

✅ داخل کوره آجر پزی قدیمی از اتاق های بهم پیوسته ساخته می شود و دیواره های آن نیز به کاهگل آغشته شده است. دمای کوره آجرپزی بسیار بالا است و سوخت آن نیز از طریق گاز طبیعی تعمین می شود.

❓ ساخت آجر دستی در کوره آجرپزی قدیمی به چه صورت است؟

✅ در این روش پس از آماده کردن گل و قالب گیری، فرصت می دهند تا قالب ها خشک شوند و در ادمه پس از خشک شدن شان آن ها را در کوره ی آجرپزی سنتی پخته می کنند.

❓ آجر سنتی در چه دمایی باید پخته شود؟

✅ در مرحله آخر ساخت آجر به روش سنتی، آجرها باید پس از ورود به داخل کوره های آجرپزی، در دمای 950 درجه سانتی گراد پخته شوند.