آجر یکی از قدیمیترین مصالح ساختمانی در تاریخ معماری است که با وجود گذشت هزاران سال، همچنان جایگاه خود را در طراحی ساختمانهای مدرن و سنتی حفظ کرده است. ترکیب دوام، تنوع رنگ، بافت طبیعی و امکان اجرای طرحهای خلاقانه باعث شده است بسیاری از معماران برجسته جهان از آجر برای خلق بناهای ماندگار استفاده کنند.
در این مقاله آجر آنلاین (معتبرترین مرکز خرید آجر نما) با معروفترین ساختمانهای آجری جهان آشنا میشویم و بررسی میکنیم که چگونه این مصالح ساده توانسته است در خلق برخی از ماندگارترین آثار معماری نقش داشته باشد.
مشاوره و خرید انواع آجر نما
چرا آجر یکی از ماندگارترین مصالح در معماری است؟
استفاده از آجر در معماری دلایل مختلفی دارد. این متریال علاوه بر ظاهر گرم و طبیعی، ویژگیهایی دارد که آن را به گزینهای محبوب برای معماران تبدیل کرده است. مهمترین دلایل استفاده گسترده از آجر در ساختمانها عبارتاند از:
- دوام و مقاومت بالا در برابر شرایط محیطی
- تنوع رنگ، اندازه و بافت
- هماهنگی با سبکهای معماری سنتی و مدرن
- ایجاد حس گرما و صمیمیت در نمای ساختمان
- امکان اجرای طرحهای متنوع در نما و فضای داخلی
معروفترین ساختمانهای آجری تاریخی جهان
وجود بناهای آجری بسیار در ایران همواره نمادی از اصالت این متریال در کشور ما محسوب می شود. اما بنای آجری تنها در ایران پر طرفدار نمی باشد، بلکه در کشورهای اروپایی مانند مسکو، ویتنام و… نیز می توان آن را مشاهده کرد. از معروفترین بناهای آجری جهان می توان به موارد زیر اشاره کرد که در ادامه به طور مفصل در خصوص هر کدام صحبت شده است:
- کلیسای سنت باسیل مسکو
- لانه موریانه ویتنام
- تئاتر آلوارو سیزا اسپانیا
- نیروگاه بترسی لندن
- ساختمان شهرداری استکهلم
- ساختمان شیل هاوس آلمان
- ساختمان رادیاتور آمریکا
- ایستگاه راه آهن سنت پانکراس
تالار شهر استکهلم؛ یکی از مشهورترین بناهای آجری اروپا
تالار شهر استکهلم در کشور سوئد یکی از شناختهشدهترین ساختمانهای آجری جهان است. این ساختمان که در اوایل قرن بیستم ساخته شده، با استفاده گسترده از آجر قرمز و طراحی الهامگرفته از معماری ایتالیایی، به یکی از نمادهای معماری شهر استکهلم تبدیل شده است. رنگ گرم آجر، جزئیات ظریف در طراحی نما و ترکیب آجر با عناصر سنگی، باعث شده این بنا نمونهای موفق از استفاده هنرمندانه از آجر باشد.
سنت باسیل مسکو
کلیسای سنت باسیل مسکو که در کشور روسیه قرار دارد و مربوط به قرن شانزده میلادی می باشد. اکثر نمای داخلی کلیسا و به خصوص سقف های آن تماما با آجر کار شده اند. به دلیل نوع طراحی این مکان، این کلیسا امروزه به یکی از پر طرفدارترین مکان های جاذبه گردشگری تبدیل شده است.
بنای آجری لانه موریانه ویتنام
لانه موریانه یکی از ساختمان های آجری معروف در ویتنام است. علت نامگذاری ساختمان به این اسم، لانه های موریانه ها می باشد. لانه موریانه به این گونه است که همه بخش های مختلف آن در نهایت به یک مرکز منتهی و بهم میرسند. بنای آجری لانه موریانه نیز با توجه به این ساختار ایجاد شده است.
یکی دیگر از علت های نامگذری ساختمان به این نام، سوراخ هایی می باشد که به علت نوع چیدمان آجر ایجاد شده اند. این نوع چیدمان آجر، روشنایی و نور طبیعی زیادی را در ساختمان ایجاد می کند و هوا به خوبی به گردش در می آید.
شیل هاوس هامبورگ
یکی دیگر از معروفترین بناهای آجری جهان، ساختمان اداری شیل هاوس هامبورگ است. این ساختمان در کشور آلمان قرار دارد و دارای 10 طبقه می باشد.
تمامی نمای این ساختمان با آجر قهوه ای ساخته شده است و طرح آن الهام گرفته شده از یک کشتی می باشد. محبوبیت این ساختمان به دلیل قسمت بالایی آن است که یاد آور قاعده ی کشتی می باشد. این نما به خوبی از قسمت شرق ساختمان و عکس هوایی آن نمایان است.
معروفترین ساختمانهای آجری مدرن جهان
نیروگاه Battersea لندن؛ تبدیل یک ساختمان صنعتی به نماد معماری
نیروگاه Battersea یکی از مشهورترین ساختمانهای آجری انگلستان است که با نمای آجری عظیم و دودکشهای بلند خود شناخته میشود. این ساختمان نمونهای از معماری صنعتی قرن بیستم است که نشان میدهد آجر میتواند در ساختمانهای بزرگ و صنعتی نیز هویت بصری قدرتمندی ایجاد کند. امروزه بسیاری از پروژههای بازسازی و طراحی مدرن از ظاهر ساختمانهای آجری صنعتی الهام میگیرند.
ساختمانهای آجری مدرن اروپا؛ ترکیب سنت و نوآوری
در بسیاری از کشورهای اروپایی، آجر همچنان یکی از مصالح محبوب در معماری معاصر است. معماران با استفاده از آجرهای مدرن، الگوهای متفاوتی در نما ایجاد میکنند. در این پروژهها معمولاً از ویژگیهایی مانند تفاوت رنگ آجرها، تغییر الگوی چیدمان و ترکیب آجر با شیشه و فلز برای ایجاد نماهای متفاوت استفاده میشود.
معروفترین بناهای آجری ایران
هنر آجر کاری در ایران به بیش از هزاران سال قبل بر می گردد که امروزه تعداد محدودی از بناهای آجری آن باقی مانده است. بنای آجری در دوران قاجار جایگاه خاصی داشته است و بناهای زیبای معروفی نیز در این دوران ساخته شده است.
از معروفترین بنای تاریخی ایران می توان به موارد زیر اشاره کرد که هر کدام در ادامه به طور مفصل معرفی شده است:
- برج قابوس بلندترین بنای آجری جهان
- گنبد سرخ مراغه
- برج مهماندوست دامغان
- گبند سلطانیه زنجان
- مسجد شیخ لطف الله اصفهان
- مقبره امیر منصور سامانی در بخارا
- چغازنبیل
- میل رادکان
- برج های خرقان
- رباط شرف
مسجد شیخ لطف الله اصفهان
از جمله معروفترین بناهای آجری اصفهان و ایران مسجد شیخ لطف الله است. نمای این مسجد تماما از آجر و کاشی و گچ تشکیل شده است. تلفیق آجر زرد و کاشی های رنگی نمای مجذوبی را در مسجد ایجاد کرده است.
اصفهان از دیرباز یکی از قطبهای اصلی تولید آجر در ایران بوده و دانش بومی مردمان این دیار در پخت و بهکارگیری آجر، شهرتی جهانی دارد. در واقع، بسیاری از بناهای تاریخی این شهر با استفاده از آجرهایی ساخته شدهاند که در کورههای خودِ اصفهان تولید میشدهاند. یکی از نمونههای اصیل این هنر، آجر خشتی سنتی اصفهان است؛ آجری که با همان روشهای سنتی و دستی تولید میشود و به دلیل بافت متراکم و رنگهای گرم و طبیعیاش، امروزه نیز همچنان جایگاه ویژهای در معماری اصیل ایرانی دارد و همان حال و هوای باشکوه دوران صفویه را به بناهای امروزی میبخشد.
این مسجد در میدان نقش جهان اصفهان قرار دارد که توسط یک معمار معروف به نام محمدرضا اصفهانی ساخته شد. قدمت این بنا به دوران صفوی باز می گردد و به دستور شاه عباس صفوی ساخته شد.
نداشتن مناره، شبستان ورودی و حیاط چهار ایوانی باعث شده است تا این مسجد نسبت به سایر مساجد متفاوت و معروف شود. دلایل و تحلیل های زیادی برای عدم وجود این موارد وجود دارد که درست بودن آنها تایید یا رد نشده است.
برج قابوس؛ مرتفع ترین بنای آجری جهان
“بلندترین بنای آجری جهان چه نام دارد؟” از متداول ترین سوالاتی که افراد سرچ زیادی در گوگل می کنند. برج قابوس که در گنبد کاووس گیلان قرار دارد، به مرتفع ترین بنای آجری جهان معروف است. این برج دارای 70 متر ارتفاع است که در بالای تپه ای 15 متری ساخته شده است. برج قابوس مربوط به دوران آل زیار می باشد.
گنبد سلطانیه زنجان؛ نمادی باشکوه از معماری آجری ایران
بناهای مدرن آجری در ایران
معروفترین بناهای آجری جهان تنها به بناهای آجری قدیمی ختم نمی شود؛ بلکه در دنیای مدرن امروز ساختمان های آجری معروفی نیز همانند ساختمان اداری ترمه وجود دارند.
ساختمان اداری ترمه همدان
ساختمان اداری ترمه در شهر همدان توسط دو معمار هنرمند طراحی شده است. نمای این ساختمان تماما آجر می باشد. ظاهر شهر همدان، بسیار سنتی است، به همین دلیل برای حفظ بافت شهر استفاده از آجر بهترین انتخاب بوده است.
ساختمان اداری ترمه نمایی مدرن است که تلفیق آن با آجر سنتی و جود سقف منحنی در آن که می توان روی آن حرکت کرد و به بالا رفت، به شدت این ساختمان را خاص و زیبا کرده است.
برج مهماندوست دامغان
این بنا تماما آجری بدون سقف است که مربوط به دوره سلجوقیان است و در جنوب روستای مهماندوست در شهرستان دامغان قرارگرفتهاست. اهمیت این بنا به دلیل داشتن طاقنما و قطار مقرنس آجرکاری است.
الهام از ساختمانهای آجری معروف برای ساخت نما
برای طراحی و انتخاب آجر مناسب در سبک های مختلف معماری، تنها انتخاب رنگ آجر کافی نیست. مواردی مانند سبک معماری، نوع چیدمان، ترکیب مصالح و شرایط آبوهوایی منطقه نیز اهمیت دارند. وجود بناهای آجری در جهان و ایران نشان دهنده این است که با این متریال می توان نماهای ماندگار و زیبایی در طرح های متنوع ایجاد کرد.
از بارزترین ویژگی آجر نیز انعطاف پذیری بالای آن با سایر متریال ها است. بنابراین آن را از گذشته تا به امروزه در کنار متریال های دیگری همچون کاشی ها، چوب، شیشه و… مشاهده کردیم.
بناهای آجری معروف در دنیا می توانند الهام بخش ما برای ایجاد نماهایی زیباتر و ماندگار باشند. در همین راستا سعی کردیم تا جامع ترین بناهای آجری ایران و جهان را گردآوری و معرفی کنیم. اگر شما هم به این سبک از طراحی با آجر علاقمند هستید، برای مشاوره پروژه با کارشناسان آجرآنلاین تماس بگیرید.
مشاوره و خرید انواع آجر نما
