انواع آجر چینی؛ معرفی انواع چیدمان آجر در نمای مدرن، سنتی و معماری اسلامی

آجرچینی یکی از مهم‌ترین مراحل اجرای نمای آجری است که علاوه بر استحکام سازه، نقش تعیین‌کننده‌ای در ظاهر ساختمان دارد. نحوه قرار گرفتن آجرها کنار یکدیگر می‌تواند یک نمای ساده را به نمایی شاخص، کلاسیک یا مدرن تبدیل کند. امروزه انواع آجر چینی دیوار تنها به روش‌های سنتی محدود نیست و معماران با استفاده از الگوهای متنوع، نماهایی خلاقانه و منحصربه‌فرد طراحی می‌کنند.
شناخت انواع چیدمان آجر به شما کمک می‌کند تا متناسب با سبک ساختمان، بودجه، نوع آجر و محل اجرا، بهترین الگو را انتخاب کنید. برخی روش‌ها مانند آجر چینی حصیری و هشت و گیر بیشتر در نماهای مدرن کاربرد دارند، در حالی که آجر چینی جناغی، بادبزنی، کله و راسته و گل‌اندازی از رایج‌ترین الگوهای معماری سنتی و اسلامی محسوب می‌شوند.
در این مقاله آجرآنلاین با انواع آجرچینی نما، کاربرد هر روش، مزایا، بهترین آجر مناسب برای اجرای هر الگو و تفاوت سبک‌های سنتی و مدرن آشنا خواهید شد تا بتوانید مناسب‌ترین مدل را برای پروژه خود انتخاب کنید.

آجرچینی چیست؟ + ویدئو معرفی 5 مدل آجر چینی

آجرچینی به فرآیند قرار دادن آجرها در کنار یکدیگر بر اساس یک الگوی مشخص گفته می‌شود. این الگوها علاوه بر ایجاد استحکام، ظاهر نهایی ساختمان را نیز شکل می‌دهند. بسته به نوع پروژه، آجرچینی می‌تواند با هدف ساخت دیوار باربر، تیغه داخلی، نمای ساختمان، محوطه‌سازی یا عناصر دکوراتیو اجرا شود.

در گذشته بیشتر روش‌های آجرچینی بر پایه اصول معماری ایرانی و اسلامی شکل می‌گرفت، اما امروزه معماران با ترکیب الگوهای سنتی و مدرن، نماهایی متفاوت و خلاقانه طراحی می‌کنند. انتخاب روش مناسب آجرچینی باید با در نظر گرفتن سبک معماری، نوع آجر، شرایط اقلیمی و محل اجرا انجام شود تا علاوه بر زیبایی، دوام و عملکرد مطلوبی نیز داشته باشد. در این ویدئو 5 مدل آجر چینی مرسوم در نمای ساختمان را معرفی کردیم؛ حصیری، جناغی، بادبزنی، نیمانیم، توده ای.

قبل از انتخاب مدل آجرچینی، آجر مناسب را انتخاب کنید

زیبایی یک نمای آجری تنها به نوع چیدمان وابسته نیست؛ انتخاب بهترین آجرنما  نیز نقش مهمی در کیفیت نهایی پروژه دارد. ابعاد، رنگ، ضخامت، میزان جذب آب و مقاومت آجر، همگی بر اجرای صحیح الگوهای مختلف آجرچینی تأثیر می‌گذارند. به همین دلیل قبل از انتخاب مدل اجرا، بهتر است با انواع آجر برای دیوارچینی آشنا شوید و متناسب با محل استفاده، بهترین گزینه را انتخاب کنید.

به طور معمول برای اجرای نماهای مدرن از آجر نسوز، آجر شاموتی و آجر سفید استفاده می‌شود، در حالی که برای نماهای سنتی و بازسازی بناهای قدیمی، آجر قزاقی و آجر سنتی انتخاب‌های رایج‌تری هستند. انتخاب صحیح آجر علاوه بر افزایش زیبایی نما، اجرای دقیق‌تر بندکشی، کاهش پرت مصالح و افزایش دوام ساختمان را نیز به همراه خواهد داشت.

انواع آجرچینی ساختمان

به طور کلی انواع آجرچینی ساختمان را می‌توان در دو گروه اصلی تقسیم‌بندی کرد:

• آجرچینی مدرن
• آجرچینی سنتی

در هر دو سبک از الگوهای متنوعی برای چیدمان آجر استفاده می‌شود، اما تفاوت اصلی آن‌ها در نوع طراحی، میزان برجستگی آجرها، فرم هندسی و کاربرد آن‌ها در معماری است. بسیاری از الگوهای سنتی مانند جناغی، بادبزنی و گل‌اندازی ریشه در معماری ایرانی دارند، در حالی که روش‌هایی مانند فخر و مدین، حصیری، مشبک و نیما نیم امروزه در پروژه‌های مدرن نیز به‌کار می‌روند. در ادامه با پرکاربردترین روش آجرچینی و ویژگی‌های هر یک آشنا می‌شویم.

انواع چیدمان آجر در معماری اسلامی سبک های مختلفی را شامل می شود که در لیست زیر آنها را نام برده و در ادامه هر کدام را به صورت کامل توضیح داده ایم:

• آجرچینی فخر و مدین
• آجرچینی حصیری
• آجرچینی هشت و گیر
• آجرچینی مشبک جناغی
• آجرچینی به روش رگ چینی
• آجرچینی بادبزنی
• آجرچینی آبشاری
• آجرچینی به روش گل اندازی
• آجرچینی نیما نیم

1- فخر و مدین (از انواع آجرچینی مدرن)

حالا که با آجر چینی مدرن بیشتر آشنا شدید، متوجه خواهید شد که شما می توانید از این متریال در طراحی های مدرن نیز استفاده کرده و با متریال های مختلفی از جمله چوب و سنگ آن را ترکیب نمایید. همچنین استفاده از آجر چینی مدرن در فضاهای رستورانی و طراحی دیوار کافه نیز جلوه با شکوهی ایجاد می کند.

2- آجرچینی حصیری (آجرکاری حصیری)

آجر چینی حصیری یکی از انواع چیدمان آجر محسوب می شود که در نهایت ظاهر کار به شکل حصیر به چشم می خورد و نمای جذاب و زیبایی را به وجور می آورد. آجر نما حصیری در برابر نور خورشید مقاومت بالایی دارد و در رنگ های مختلفی تولید می شود.

بهترین آجر برای اجرای آجرچینی حصیری

برای این الگو معمولاً از آجر نسوز پلاک، آجر شاموتی، آجر سفید و آجر رستیک استفاده می‌شود؛ زیرا ابعاد دقیق این آجرها باعث می‌شود خطوط منظم حصیری به‌خوبی اجرا شوند.

3- آجرچینی هشت و گیر

آجرچینی هشت و گیر یکی از زیباترین روش‌های اجرای نمای آجری است که ریشه در معماری سنتی ایران دارد و امروزه نیز در طراحی ساختمان‌های مدرن مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این روش، برخی آجرها نسبت به سطح نما برجسته و برخی دیگر فرورفته اجرا می‌شوند. به همین دلیل با تابش نور، سایه‌های طبیعی روی نما ایجاد شده و جلوه‌ای سه‌بعدی به ساختمان می‌بخشند.

نام این روش از نحوه قرارگیری آجرها گرفته شده است؛ به‌گونه‌ای که بخش‌های برجسته و فرورفته در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند و ریتم منظمی روی سطح دیوار ایجاد می‌کنند. این ویژگی باعث می‌شود حتی با استفاده از یک رنگ آجر نیز نمای ساختمان از یکنواختی خارج شود. آجرچینی هشت و گیر بیشتر در نمای ساختمان‌های مسکونی، ویلاها، ساختمان‌های اداری و پروژه‌هایی با سبک معماری ایرانی یا تلفیقی اجرا می‌شود.

بهترین آجر برای اجرای هشت و گیر

آجر نسوز پلاک، آجر شاموتی و آجر قزاقی به دلیل مقاومت بالا، دقت ابعادی مناسب و امکان اجرای برجستگی‌های منظم، بهترین گزینه برای این نوع آجرچینی هستند.

آجر چینی به روش هشت و گیر

4- آجرچینی مشبک جناغی 

آجرچینی جناغی یکی از قدیمی‌ترین و زیباترین انواع آجرچینی سنتی است که از گذشته در ساخت طاق‌ها، قوس‌ها، سردرها و کف‌سازی بناهای تاریخی کاربرد داشته است. در این روش، آجرها با زاویه مشخص نسبت به یکدیگر قرار می‌گیرند و الگوی V شکل یا جناغی ایجاد می‌کنند. در روش مشبک جناغی آجرها به شکل 45 درجه نسبت به زمین و 90 درجه نسبت به هم چیده می‌شوند. در واقع در آجرچینی مشبک جناغی آجرها پشت سر هم به صورت جناغی قرار می گیرند و بر قطر دیوار عمود می شوند.
این نحوه چیدمان علاوه بر زیبایی، باعث توزیع مناسب نیرو و افزایش استحکام در بخش‌های قوسی ساختمان می‌شود.

بهترین آجر برای اجرای آجرچینی جناغی

برای اجرای این روش معمولاً از آجر قزاقی، آجر کف نسوز، آجر نسوز انگلیسی و آجر شاموتی استفاده می‌شود. این آجرها مقاومت سایشی بالایی دارند و برای کف و نمای بیرونی گزینه مناسبی هستند.

آجرچینی کف نما به شیوه مشبک جناغی (آجرچینی جناغی)

5- آجر چینی کله و راسته

رگ چینی یکی از معمولی ترین شیوه ها در انواع چیدمان آجر است که در آجرهایی با رنگ و شکل یکسان، طرح ها و نقش های گوناگونی ایجاد می کند. آجر چینی ساختمان در این روش به سه دسته تقسیم می شود:

1. رگ چینی راسته: طرحی است که آجر از پهلو و درازا کار شود.
2. رگ چینی کله: آجرچینی ساختمان می‌تواند افقی یا عمودی باشد و فقط کله آجر مشخص است.
3. رگ چینی لابند مرتب؛ آجرها یک در میان به صورت کله و راسته قرار داده می‌شوند.

بهترین آجر برای اجرای کله و راسته: آجر فشاری، آجر لفتون، آجر قزاقی و آجر نسوز پلاک از بهترین گزینه‌ها برای اجرای این نوع آجرچینی هستند.

6- رگ چینی نیما نیم

یکی از رایج ترین روشهای آجر چینی مدل نیما نیم است که در بیشتر نماهای ساختمان استفاده می شود، این روش ساختاردهی است که آجر ها به صورت ردیفی و راسته قرار می گیرند به طوری که بندکشی‌های رگ عمودی بالای هر آجر، به‌درستی در وسط آجرهای رگ عمودی پایین قرار می‌گیرد. در این روش از آجر های مستطیلی شکل با ابعاد یکسان استفاده می شود. مهم‌ترین مزایای این روش، سادگی، قابلیت اجرا و هماهنگی با سایر اجزای سازه است.

بهترین آجر برای اجرای نیما نیم: تقریباً تمام آجرهای نما از جمله آجر نسوز، آجر شاموتی، آجر سفید، آجر قزاقی و آجر لفتون را می‌توان با این الگو اجرا کرد.

یکی از مواردی که انواع چیدمان آجر نما را بهتر و زیبا تر به نمایش می گذارد، استفاده از پودر بندکشی می باشد. این ماده علاوه بر اینکه باعث زیبایی فواصل خالی بین آجرها می شود، استحکام و چسبندگی آجر به دیوار را هم بیشتر می کند. شما کاربران عزیز می توانید بر روی لینک آموزشی بندکشی آجر نما کلیک کنید تا با مطالعه این صفحه و دیدن فیلم آن بیشتر با مقوله بندکشی آجر نما آشنا شوید.

7- آجر چینی بادبزنی

آجر چینی بادبزنی به این صورت است که آجرها به شکل مربع‌هایی، دو تا افقی و دو تا عمودی در کنار هم قرار گرفته‌اند. آجرچینی بادبزنی یکی از خاص‌ترین انواع آجرچینی در معماری اسلامی است که در آن آجرها به گونه‌ای کنار یکدیگر قرار می‌گیرند که الگوی نهایی شبیه پره‌های بادبزن دیده می‌شود. این روش بیشتر در طاق‌ها، قوس‌ها، ورودی ساختمان‌ها، شومینه، آب‌نما و بخش‌های دکوراتیو استفاده می‌شود.

به دلیل فرم منحنی این الگو، اجرای آن نسبت به بسیاری از روش‌های دیگر پیچیده‌تر است و نیاز به برش دقیق آجرها دارد. نتیجه نهایی، نمایی کاملاً متفاوت و چشمگیر خواهد بود که از شاخصه‌های معماری سنتی ایران به شمار می‌رود.

بهترین آجر برای اجرای بادبزنی: آجر قزاقی، آجر سنتی و آجر نسوز با ابعاد کوچک، بهترین انتخاب برای اجرای این سبک هستند.

یکی از مواردی که معمولا از این روش آجرچینی استفاده می شود، اطراف و داخل شومینه با آجر نسوز است. آجر نسوز یکی از مصالح فوق العاده زیبا در طراحی نما می باشد که به دلیل مقاومت دمایی بسیار بالای خود در ساخت شومینه به عنوان آجر شومینه و باربیکیو پرکاربرد است. در واقع طرح آجر چینی سنتی را به سبک های مختلفی می توان در نمای شومینه به کار برد.

8- آجر چینی آبشاری

در روش آبشاری آجرها در شکل‌های نامنظم و غیرقائم کنار هم قرار می‌گیرند و با اینکه نامنظم به نظر می‌آیند یک شکل هندسی را به نمایش می گذارند. در میان انواع آجر چینی سنتی، از این چیدمان آجر برای ایجاد طرحی خاص و متفاوت در نما استفاده می کردند.

در این روش، بیرون‌زدگی یا تغییر موقعیت آجرها باعث ایجاد عمق، سایه و حرکت در نما می‌شود. این ویژگی باعث شده است آجرچینی آبشاری در پروژه‌های مدرن، ساختمان‌های ویلایی و نماهای شاخص محبوبیت زیادی پیدا کند. اجرای صحیح این روش نیازمند طراحی دقیق، زیرسازی مناسب و استفاده از آجرهای باکیفیت و هم‌اندازه است.

بهترین آجر برای اجرای آبشاری: آجر نسوز پلاک، آجر رستیک، آجر شاموتی و آجر سفید از بهترین گزینه‌ها برای این نوع چیدمان هستند.

9- آجر چینی به روش گل اندازی

آجرچینی گل‌اندازی یکی از اصیل‌ترین انواع آجرچینی سنتی است که بیشترین کاربرد آن در بناهای تاریخی، مساجد، مدارس قدیمی و کاروانسراها دیده می‌شود. در این روش، آجرها با استفاده از الگوهای هندسی مختلف در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند تا نقش‌هایی شبیه گل، لوزی یا اشکال هندسی منظم ایجاد شود. این سبک علاوه بر زیبایی، بخشی از هویت معماری ایرانی محسوب می‌شود و هنوز هم در پروژه‌های مرمتی و ساختمان‌هایی با سبک سنتی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

بهترین آجر برای اجرای گل‌اندازی: آجر قزاقی، آجر سنتی و آجر دست‌ساز به دلیل رنگ طبیعی و ابعاد متنوع، انتخاب مناسبی برای اجرای این نوع آجرچینی هستند.

خرید آجر برای اجرای انواع آجرچینی

آشنایی با انواع آجرچینی ساختمان در کنار نحوه نصب آجر نما  به شما کمک می‌کند تا علاوه بر انتخاب طرحی متناسب با سبک معماری، نمایی ماندگار، مقاوم و چشم‌نواز اجرا کنید. از الگوهای اصیل مانند آجر چینی کله و راسته، جناغی، بادبزنی، گل‌اندازی و هشت و گیر گرفته تا روش‌های مدرن مانند فخر و مدین، حصیری و آبشاری، هر کدام ویژگی‌ها، کاربردها و جلوه بصری متفاوتی دارند و بسته به نوع پروژه می‌توانند بهترین انتخاب باشند.
در کنار انتخاب الگوی مناسب، استفاده از آجر باکیفیت نیز اهمیت زیادی دارد. نوع آجر، ابعاد، رنگ، مقاومت و دقت تولید، همگی بر کیفیت اجرای نما و نتیجه نهایی تأثیر می‌گذارند. به همین دلیل توصیه می‌شود پیش از اجرای پروژه، با انواع آجر برای دیوارچینی آشنا شوید و متناسب با شرایط اقلیمی، سبک معماری و بودجه، بهترین گزینه را انتخاب کنید.

اگر برای انتخاب مدل آجرچینی یا خرید آجر نما نیاز به مشاوره دارید، کارشناسان آجرآنلاین می‌توانند با توجه به نوع پروژه، مناسب‌ترین الگوی اجرا و بهترین آجر را به شما پیشنهاد دهند تا نمایی زیبا، بادوام و هماهنگ با معماری ساختمان خود داشته باشید.

سوالات متداول انواع آجر چینی

✨ کدام مدل از انواع چیدمان آجر نما بهتر است؟

✔ تمام انواع آجر چینی دیوار بسیار مناسب هستند و بسته به محیط و کاربری که آجر برای دیوار چینی دارند، هر کدام از آن ها در جایی استفاده می شوند. به عنوان نمونه سبک گل اندازی در مساجد قدیمی کار استفاده می شد و یا سبک کله راسته برای نما شومینه بسیار استفاده می شود.

✨ انواع آجر چینی در معماری اسلامی چگونه است؟

✔ آجر چینی مشبک جناغی، چیدمان آجر نما به روش رگ چینی، آجرچینی بادبزنی، آجرچینی آبشاری و روش گل اندازی از انواع آجر چینی در معماری اسلامی هستند که در این مقاله از سایت آجر آنلاین می توانید آنها را به دقت مطالعه نمایید.

✨ آیا ما با سلیقه خودمان می توانیم نوع چیدمان آجر نما ساختمان مان را تعیین کنیم؟

✔ بله. اما انتخاب شما باید از بین چارچوب هایی باشد که متخصص برای شما تعیین می کند و نمی توانید هر نوع آجری به عنوان مثال دیوار مشبک آجری را برای هر محیطی انتخاب کنید. جهت آموزش آجر چینی نما مطلب این صفحه را به دقت مطالعه کنید.

✨ کدام یک از انواع آجر چینی نما زیبایی بیشتری به محیط می دهد؟

✔ تمام انواع آجر چینی دیوار بسیار زیبا هستند و هر کدام کاربرد خود را دارند، نمی توانیم به این سبک آن ها را مقایسه کنیم. به عنوان مثال برای شومینه، آجر چینی های متعددی وجود دارد که با توجه به سلیقه تان می توانید هر کدام شان را انتخاب کنید.